Technische Universität München

The Entrepreneurial University

 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
 | 
Hormony odpowiedzialne są za regulację funkcji organizmu. Są to chemiczne cząsteczki sygnałowe produkowane przez gruczoły endokrynne i/lub komórki wewnątrzwydzielnicze zlokalizowane w różnych organach (nerki, serce, itd.). Hormony uwalniane są bezpośrednio do krwiobiegu i z krwią są transportowane do komórek docelowych, gdzie po związaniu się z białkowymi receptorami wywołują specyficzne dla siebie efekty. Do głównych gruczołów wewnątrzwydzielniczych w organizmie należą: przysadka, tarczyca, przytarczyce, nadnercza, trzustka oraz jajniki i jądra.

Podwzgórze jest zarówno ważną częścią centralnego układu nerwowego jak i posiada funkcję wydzielniczą i dlatego uważane jest za strukturę neuroendokrynną. Podwzgórze jest połączone z przednim płatem przysadki bezpośrednio naczyniami krwionośnymi – komórki nerwowe podwzgórza wydzielają do naczyń układu wrotnego przysadki różne hormony uwalniające i hamujące, które regulują jej funkcje wydzielnicze. Każdy z głównych hormonów przedniego płata przysadki ma odpowiadający mu podwzgórzowy hormon uwalniający, często zwany czynnikiem uwalniającym (np. hormon uwalniający gonadotropiny stymuluje sekrecję zarówno przysadkowych gonadotropin, hormonu luteinizującego, jak i hormonu stymulującego wzrost pęcherzyków).  

Następujące hormony i czynniki je uwalniające, jak również substancje o zbliżonej do nich strukturze chemicznej lub podobnym działaniu biologicznym, są zabronione w sporcie:
  1. Erytropoetyna (EPO) to hormon glikoproteinowy uwalniany przez nerki (85%) i wątrobę (15%); sekrecja EPO jest stymulowana przez hipoksję. 
  2. Ludzki hormon wzrostu (hGH) to hormon peptydowy wydzielany przez przedni płat przysadki. Podwzgórzowy hormon uwalniający hormon wzrostu (GHRH, somatoliberyna) oraz prawdopodobnie grelina stymulują sekrecje hGH. Poza bezpośrednim wpływem na komórki docelowe, hGH stymuluje również we wszystkich tkankach syntezę insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1). W większości tkanek IGF-1 ma działanie lokalne. IGF-1 może być również wydzielany przez wątrobę bezpośrednio do krwiobiegu i wtedy ma działanie ogólnoustrojowe. Mechaniczny czynnik wzrostu (MGF), syntetyzowany w mięśniach szkieletowych, kodowany jest przez ten sam gen, co IGF-1, lecz powstaje w procesie alternatywnego „splicing’u” transkryptu tego genu. 
  3. Gonadotropiny, których stosowanie zabronione jest jedynie u mężczyzn, to hormon luteinizujący (LH) i ludzka gonadotropina kosmówkowa (hCG). LH to glikoproteina wydzielana przez przedni płat przysadki, która reguluje czynności wewnątrzwydzielnicze jąder i jajników oraz proces gametogenezy. Sekrecję LH stymuluje podwzgórzowy hormon uwalniający gonadotropiny (GnRH). Ludzka gonadotropina kosmówkowa (hCG) jest hormonem wytwarzanym przez łożysko. Jej obecność w osoczu i moczu jest jednym z najwcześniejszych sygnałów ciąży, na którym bazują testy ciążowe. Niewielkie ilości hCG są również wydzielane u obu płci przez różne nowotwory (marker nowotworowy). 
  4. Insulina wydzielana jest przez komórki β wysepek Langerhansa, które stanowią część wewnątrzwydzielniczą trzustki; wpływa ona przede wszystkim na metabolizm węglowodanów, tłuszczy i białek. Stosowanie insuliny jest dozwolone jedynie w leczeniu sportowców cierpiących na cukrzycę insulinozależną, poświadczoną badaniami lekarskimi.
  5. Kortykotropina (hormon adrenokortykotropowy, ACTH) produkowany jest w przednim płacie przysadki mózgowej i reguluje sekrecję hormonów steroidowych przez korę nadnerczy. Pod wpływem różnych czynników stresowych, podwzgórze wydziela hormon uwalniający kortykotropinę (CRH), który stymuluje uwalnianie ACTH.

Hormones related 1 en

Hormones related 2 en

Hormones related 3 en

Hormones related 4 en

Hormones related 5 en

Hormones related 6 en

Hormones related 7 en

drucken